Rechter geeft groen licht voor afschot wolf‬ ‭De Veluwse wolf die op 13 april 2025 mogelijk een hardloopster zou hebben gebeten,‬ ‭mag worden afgeschoten. Dat heeft de voorzieningenrechter van de rechtbank‬ ‭Gelderland besloten. Daarmee komt een einde aan weken van juridische strijd, waarin‬ ‭natuurorganisaties alles uit de kast haalden om het dier te redden. Tevergeefs.‬ ‭De uitspraak heeft veel stof doen opwaaien. Niet alleen vanwege de onomkeerbare‬ ‭consequentie – het doden van een strikt beschermde soort – maar vooral door de‬ ‭manier waarop het besluit tot stand is gekomen.‬

Door Werkgroep Wolf Leusden‬

Een onbekende wolf, een omstreden bewijs‬

De wolf in kwestie, inmiddels bekend onder de code GW4655m en door‬ ‭Faunabescherming omgedoopt tot Hubertus, werd via een DNA-spoor op een‬ ‭hardloopbroek aan het incident gelinkt. Opmerkelijk: het was de eerste keer dat van deze‬ ‭wolf DNA werd vastgesteld. Of hij vaker in het gebied komt, blijft onbekend.‬ ‭Volgens critici – waaronder Animal Rights, De Faunabescherming en Werkgroep Wolf‬ ‭Leusden – is de identificatie juridisch én ecologisch ondeugdelijk. Het DNA is niet‬ ‭afgenomen van een wond, maar van kleding, en bovendien niet door forensisch‬ ‭bevoegden. De kans op contaminatie via andere bronnen is reëel. Toch achtte de rechter‬ ‭het bewijs ‘voldoende aannemelijk’.‬

Bezwaarschriften: ernstige tekortkomingen‬

Werkgroep Wolf Leusden schreef twee bezwaren tegen het besluit. Daarin wordt onder‬ ‭meer betoogd dat de maatregel onvoldoende zorgvuldig is voorbereid en gebaseerd op‬ ‭ondeugdelijke identificatie, subjectieve gedragsanalyses en het ontbreken van‬ ‭controleerbaar, onafhankelijk bewijs. Ook alternatieve maatregelen zoals zendering,‬ ‭verjaging of het tijdelijk afsluiten van het park zijn volgens de werkgroep niet serieus‬ ‭onderzocht. De analyse van het gedrag van de wolf werd bovendien niet uitgevoerd door‬ ‭een onafhankelijk team, maar door een bureau met nauwe banden met grondeigenaren‬ ‭die hinder van wolven ervaren.‬

Onderzoek door EcoNatura onder vuur‬

De onderbouwing van het besluit is gebaseerd op een rapport van adviesbureau‬ ‭EcoNatura, dat eerder in opspraak kwam door zijn banden met landgoederen waar‬ ‭wolven ongewenst zijn. De betrokken deskundige wordt verweten te weinig‬ ‭onafhankelijk te opereren. Volgens critici fungeert hij in dit dossier eerder als‬ ‭beleidsinstrument dan als objectief onderzoeker.‬

‭De voorzieningenrechter volgde desondanks de lijn van de provincie Gelderland en gaf‬ ‭geen gehoor aan de vele verzoeken om nader onderzoek of een second opinion. Tijdens‬ ‭de zitting maakte de rechter al een terughoudende indruk, door letterlijk te stellen dat ze‬ ‭de verantwoordelijkheid voor het wel of niet doden van de wolf liever bij de provincie‬ ‭wilde leggen. Die houding heeft zich nu vertaald in een uitspraak die in de natuurhoek‬ ‭hard is aangekomen.‬

Patholoog: verwondingen wijzen niet op roofdier‬

Volgens Werkgroep Wolf Leusden is het incident dat tot deze maatregel leidde nooit‬ ‭sluitend vastgesteld. Beelden zijn er wél – en juist die beelden roepen ernstige vragen‬ ‭op. WWL vroeg patholoog dr. Frank van de Goot om zijn visie, en die was duidelijk: de‬ ‭verwondingen zijn niet veroorzaakt door een roofdier — laat staan een wolf.‬

Geen sluiting park, wél een kogel‬

Wat verder zorgen baart: het park waar het incident plaatsvond – Nationaal Park De‬ ‭Hoge Veluwe – bleef sinds de vermeende bijtpartij gewoon open. Geen‬ ‭waarschuwingsborden, geen afzettingen, geen noodmaatregelen. Volgens critici is dat‬ ‭onlogisch: “Als er werkelijk sprake was van gevaar voor de volksgezondheid, had het‬ ‭park allang dicht moeten gaan.”‬

‭Rol ministerie roept vragen op‬ ‭Opvallend is ook de rol van de landelijke overheid.‬‭Staatssecretaris Rummenie van‬ ‭LVVN verklaarde op 6 mei 2025 publiekelijk‬‭dat zijn‬‭ministerie de provincie Gelderland‬ ‭heeft ondersteund bij het opstellen van de vergunning. Daarbij werd gebruikgemaakt‬ ‭van definities uit het nieuwe wolvenplan, dat op dat moment nog níét formeel is‬ ‭vastgesteld. Juridisch is dit omstreden: volgens de Wet natuurbescherming zijn alleen de‬ ‭provincies bevoegd om besluiten over afschot te nemen. Door in te grijpen in de‬ ‭besluitvorming over een strikt beschermde soort, heeft het ministerie volgens juristen‬ ‭mogelijk het legaliteitsbeginsel geschonden.‬

Massale actie op sociale media‬

De maatschappelijke reactie liet niet op zich wachten. Een van de vrijwilligers van‬ ‭Werkgroep Wolf Leusden riep uit protest op om een afbeelding (zie afbeelding) VOOR‬ ‭Hubertus op Facebook te plaatsen en te delen. Die oproep is massaal opgevolgd.‬

Animal Rights: rechter offert de wolf op‬

Animal Rights is woedend en noemt de uitspraak van de rechter “schandalig slecht‬ ‭gemotiveerd”. Tijdens de zitting zei de rechter al: "Die verantwoordelijkheid wil ik niet‬ ‭dragen. Ik wil dat de provincie hier voor in staat." Volgens Animal Rights bewijst die‬ ‭uitspraak dat de rechter de juridische toetsing uit handen gaf.‬

‭“Ze offert de wolf op om zeker te weten dat haar niets verweten kan worden bij een‬ ‭volgend incident,” aldus Animal Rights. “De rechter volgt blind de lijn van de provincie en‬ ‭haar huurling Erwin van Maanen.”‬

‭Volgens Animal Rights is de motivering van de rechter "ronduit zwak" en het besluit‬ j‭uridisch onhoudbaar. “In al onze jaren vechtend voor dierenlevens hebben we zelden‬ ‭zulke incompetentie en genadeloosheid gezien,” zegt adviseur Erwin Vermeulen. “We‬ ‭kunnen alleen nog hopen dat Hubertus zich niet laat zien.”‬

Faunabescherming: visuele identificatie is onbetrouwbaar‬

Ook De Faunabescherming bekritiseert de redenering van de rechter. Die accepteerde‬ ‭dat de wolf via uiterlijke kenmerken en gedragsduiding zou zijn geïdentificeerd —‬ ‭ondanks het feit dat uit eerdere dossiers is gebleken hoe misleidend die methode kan‬ ‭zijn. Zo bleek in het geval van ‘Bram’ (GW3237m) dat deskundigen zich volledig hadden‬ ‭vergist: de wolf werd onterecht uitgesloten als vader van een roedel, terwijl DNA later‬ ‭het tegendeel bewees.‬

‭De rechter erkende tijdens de zitting dat ze die zaak onvoldoende kende en deed er‬ ‭vervolgens niets mee. “Juist dat maakt deze uitspraak zo gevaarlijk,” aldus‬ ‭Faunabescherming. “We zijn terug bij het tijdperk van gissen en schieten.”‬

Animal Rights: De hetze tegen wolven‬

“Het bijtincident was de aanleiding voor deze zaak, niet de motivatie.‬ ‭Provinciale en landelijke BBB-bestuurders, jagers en veeboeren en de opzichters van‬ j‭achtlandgoederen als Nationaal Park Hoge Veluwe en Den Treek worden gedreven door‬ ‭een blinde haat voor de wolf en een obsessie met het kunnen afschieten van de dieren.‬ ‘‭Openbare veiligheid’ wordt er als drogreden bijgesleept. Deze rechter trapte daar met‬ ‭open ogen in.”‬

‭“De krachten achter de demonisering van de wolf zullen het hier niet bij laten. Ze zullen‬ ‭gemeenschapsgeld blijven verkwisten aan gewillige ‘deskundigen’ en dure‬ ‭advocatenkantoren om de trekker te kunnen blijven overhalen en hun bloeddorst te‬ ‭lessen.”‬

‭“Animal Rights zal opnieuw klaar staan om de wolf te verdedigen.”‬